ثانيا : تعليم آيات از ناحيه رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله و سلّم براى تمام اصحاب در يك سطح صورت نمىگرفته جز در آياتى كه همگان در امور اعتقادى يا عملى به تبيين آن نياز داشته‌اند . ارزيابى ديدگاه دوم اوّلا : اين ديدگاه با ظاهر آياتى كه درباره وظيفه پيامبر خدا صلّى اللّه عليه و آله و سلّم در امر تعليم قرآن بيان شده ، منافات دارد . ثانيا : روايت منقول از عايشه از نظر سند مخدوش « 1 » و از نظر دلالت نيز بر مراد ناتمام است « 2 » و نيز در تعارض با احاديثى ديگر است كه دلالت بر تعليم تمام آيات قرآن از ناحيه رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله و سلّم دارد از جمله حديث امام على عليه السّلام كه مىفرمايد : سپس خداى سبحان براى محمد صلّى اللّه عليه و آله و سلّم ، ديدارش را برگزيد . . . [ پس حضرت ] كتاب پروردگارتان را در ميان شما به جاى گذاشت در حالى كه حلال و حرام ، واجب و مستحب ، ناسخ و منسوخ ، رخصت و عزيمت ، خاص و عام ، عبرتها و مثلها ، مرسل و محدود و محكم و متشابهش را بيان ، مجمل آن را تفسير و مشكلاتش را تبيين كرده بود . « 3 » ابن مسعود نيز مىگويد : هر كدام از ما تا ده آيه فرا نمىگرفت و به آن عمل نمىكرد ، به آيات ديگر نمىپرداخت . « 4 » ثالثا : در اين ديدگاه خلطى آشكار بين حجم روايات منقوله از رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله و سلّم در تفسير با حجم تفسير رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله و سلّم از آيات صورت گرفته است و حال آنكه فرق بين آن دو واضح است و متأسفانه تاريخ پرفرازونشيب حديث و منع نگارش و حتى منع نشر حديث از سوى خلفا در سده اوّل زيانهايى را به بار آورد كه از جمله آنها به

--> ( 1 ) . ر . ك : جامع البيان ، ج 1 ، ص 63 ؛ محمد حسين ذهبى ، التفسير و المفسرون ، ج 1 ، ص 55 . ( 2 ) . ر . ك : محمد هادى معرفت ، التفسير و المفسرون ، ج 1 ، ص 178 . ( 3 ) . نهج البلاغه ، خ 1 ( 4 ) . ر . ك : جامع البيان ، ج 1 ، ص 60 .